Kruid van de week: Guldenroede
Op zaterdag 31 oktober hadden wij de jaarlijkse gezellige ‘opruimdag’ van onze volkstuin OBW te Leeuwarden. Dit houdt in dat we gezamenlijk koffiedrinken, lekkere zelfgemaakte hapjes eten en kletsen over een succesvol tuinseizoen dat alweer voorbij is! Tijdens deze ‘opruimdag’ inspireren we elkaar met tips en recepten. De beheerder had me gevraagd om een praatje te houden over de geneeskrachtige werking van de ‘onkruiden’ op onze volkstuin, die ons vaak een doorn in het oog zijn. Ik heb goed nieuws: op ons volkstuincomplex wemelt het van de prachtige (on)kruiden die het waard zijn om zorgvuldig te oogsten, drogen en verwerken tot thee, tinctuur of zalf. Zo ben ik dol op de brandnetel, de smeerwortel en de heermoes.
Guldenroede ruimschoots aanwezig op ons volkstuincomplex
In dit artikel beschrijf ik de geneeskrachtige werking van de Guldenroede, die ruimschoots op ons complex te vinden is. Tijdens de ‘opruimdag’ heb ik bekertjes Guldenroedethee uitgedeeld, een vrij bitter, maar wel smaakvol theetje.

Afbeelding: Tekening van de Echte Guldenroede (gemaakt tijdens mijn studie Natuurgeneeskunde). Op ons volkstuinencomplex groeit de Canadese Guldenroede, die iets minder sterk is maar globaal dezelfde werking heeft.
Guldenroede voor gezonde urinewegen
De Guldenroede is en prachtig geel, zonnig ‘onkruid’. Op ons volkstuinencomplex staan bossen van de Canadese Guldenroede (Solidago Canadensis), die iets minder krachtig is dan de Echte Guldenroede (Soldidago Virgaurea), maar desalniettemin nog steeds gebruikt kan worden! Vanwege de fenolzuren in dit kruid is de Guldenroede ontstekingsremmend en infectiewerend op de urinewegen. Bij een (beginnende) nier-, urineweg of blaasontsteking kun je een kuurtje van drie weken doen***. Doe een eetlepel gedroogd kruid in een pot kokend water en laat de thee minimaal 5 minuten trekken. Drink drie keer per dag een kopje van deze thee. Indien nodig doe je daarna een stopweek en herhaal je het drieweekse kuurtje nog éénmaal (geneeskrachtige kruiden zijn immers niet bedoeld om te blijven drinken als dagelijkse thee). Je kunt de thee natuurlijk ook preventief drinken.
Urinezuurdrijvend, bloedzuiverend, wondhelend, ontstekingswerend
Van de Guldenroedethee ga je veel plassen. De urineproductie kan 2-4 maal verhogen, het is dus belangrijk dat je veel extra blijft drinken! Door het drinken van de thee worden gifstoffen en ontsteking vormende elementen uit het lichaam afgevoerd. Door de ontzurende werking kan de thee gedronken worden bij pijnlijke zwellingen, reumatische aandoeningen en jicht. Deze thee werkt ook goed als je teveel suiker hebt gegeten (suiker werkt verzurend in je lichaam). Het kruid werkt door de saponinen ontstekingswerend op de slijmvliezen van de bovenste luchtwegen. Het kruid is antiparasitair, antiviraal, eetlustopwekkend en darmgasafdrijvend. Als je het kruid uitwendig gebruikt (bijvoorbeeld als spoeling) dan is het pijnstilllend en antiseptisch en verhoogt het de doorstroming van het mondslijmvlies en het tandvlees. Dit betekent dus dat je bij pijnlijke aften in je mond of beginnende tandvleesontstekingen je mond kunt spoelen met een sterk aftreksel van de Guldenroede. ***
Indicaties om het kruid te gebruiken
Behalve voor de urinewegen kun je de Guldenroede ook in veel andere situaties gebruiken. Bijvoorbeeld bij de ziekte van Lyme, bij verlaagde immuniteit, bij malaria, bij een opgezette buik, bij oedeem, bij een hoge urinezuurspiegel of bij reumatische aandoeningen. Uitwendig kun je het kruid gebruiken bij een mondslijmvliesontsteking (aften, cariës, slechte adem), na een tandheelkundige behandeling, bij KNO-infecties, bij voet- en huidschimmel en/of Candida Albicans. Je kunt bij voetschimmel een voetenbadje maken met een gekookt aftreksel van het kruid. ***

Foto: In mijn hand houd ik een uitgebloeide stengel Guldenroede vast, om te laten zien aan de aanwezigen.
Een waslijntje van kruiden
Je oogst het kruid aan het begin van de bloeiperiode. Voor thee kun je het volledige bovengrondse deel van de plant gebruiken, dus de stengels, bladeren en bloeiende toppen. Als je het kruid wilt drogen, maak je kleine bosjes die je aan een touwtje op een waslijntje hangt. Het is belangrijk dat het kruid volledig droog wordt, want schimmel is heel ongezond voor je lichaam. Droog je kruiden dus altijd op een warme, donkere plek, je kunt bijvoorbeeld een ketelhok of een andere warme plek in huis gebruiken. Zorg ervoor dat er lucht bij alle delen van de plant kan komen. Als het kruid kurkdroog is bewaar je het in grote papieren tassen, en gebruik je het het liefst binnen 1-2 jaar. Voor gebruik knip je het in kleine stukjes en doe het in een potje of papieren zakje. Een zalf maak je door het verse of gedroogde kruid een lange periode te laten weken in een biologische dragende olie, en vervolgens in te dikken met bijvoorbeeld bijenwas. Een tinctuur maak je door het kruid een lange periode in een sterke alcohol te laten trekken. Er zijn diverse goede recepten op internet te vinden. Raadpleeg bij twijfel een Natuurgeneeskundige, herborist of fytotherapeut.
Na afloop van dit praatje mag iedereen die aanwezig is een zakje vullen met gedroogd kruid dat ik heb meegenomen, om het thuis te proberen. Dit kruid heb ik niet geoogst op de volkstuin, maar is afkomstig uit mijn voormalige woonplaats Castricum.
Volgende jaren kunnen we van ons eigen complex oogsten, er staat genoeg! Bijkomend voordeel: We zijn meteen van het ‘onkruid’ af!
*** Neem bij twijfel of aanhoudende klachten altijd contact op met je (huis- of tand)arts!
© Tekst en tekening: Keeke
www.praktijktinkerbel.nl
(Foto gemaakt door één van de medetuinders, aangeleverd door de beheerder)
